Jak dokonać wyceny metodą porównawczą spółek nienotowanych na giełdzie?

Metoda porównawcza, zwana też mnożnikową polega na określeniu wartości badanej firmy na podstawie wyceny porównywalnych firm notowanych na giełdzie lub na podstawie transakcji kupna/sprzedaży podobnych firm na rynku niepublicznym. Metoda ta pozwala wycenić nie tylko spółki notowane na giełdzie, ale również i te nienotowane.

Wycena spółki metodą mnożnikową polega na:

• porównaniu wartości kapitałów własnych lub wartości całej firmy do bazy wyceny, którą może być:
  • wielkość zysku
  • wartość księgowa
  • wielkość sprzedaży
• ustaleniu mnożników dla porównywalnych spółek
• dokonaniu korekt:
  • podwyższeniu wyceny – premia
  • obniżeniu wyceny - dyskonto

Często w zależności od celu wyceny należy dokonać szeregu korekt odnośnie bazy wyceny, które będą polegały na pomniejszeniu lub powiększeniu wyceny w zależności od tego czy mamy np. do czynienia ze spółką publiczną czy niepubliczną, czy też w zależności od tego czy zamierzamy nabyć udział mniejszościowy czy większościowy (w przypadku M&A).

Wycena przedsiębiorstwa metodami mnożnikowymi polega na oszacowaniu wartości przedsiębiorstw na podstawie wskaźników rynku kapitałowego (mnożników) obliczonych dla porównywalnych przedsiębiorstw notowanych na giełdzie. Wartość wycenianej spółki w metodach porównawczych sprowadza się do ogólnego wzoru:

WR = WSP * WE

gdzie:
WR – wartość rynkowa spółki
WSP – średnia wartość wskaźnika dla spółek porównywanych (np. P/E, P/BV, P/S)
WE – wartość odpowiedniej kategorii ekonomicznej wycenianego przedsiębiorstwa (np. zysk, wartość księgowa, sprzedaż).

Do podstawowych mnożników/wskaźników wykorzystywanych w wycenie należą:

• wskaźnik cena akcji do zysku na jedną akcję - P/E,
• wskaźnik cena akcji do wartości księgowej przedsiębiorstwa na jedną akcję - P/BV,
• wskaźnik cena akcji do przychodów na jedną akcję - P/S (P/R),
• wskaźnik cena akcji do zysku operacyjnego na jedną akcję - P/OP.

Jak pokazują badania przeprowadzane na GPW, najczęściej stosowanymi mnożnikami są:

• P/E – 98,2% badanych wycen
• EV/EBITDA – 66,67% badanych wycen
• P/BV – 40,35% badanych wycen
• EV/S – 40,35% badanych wycen
• EV / EBIT – 22,31% badanych wycen

Metoda porównawcza ma jednak swoje wady. Zdecydowanie największą z nich jest ryzyko dokonania znacznych niedoszacowań lub przeszacowań wynikających z oparcia wyceny na wskaźnikach spółek, których akcje znajdują się w publicznym obrocie i które cechują się zmiennością wskaźników. Zmienność ta najczęściej nie ma nic wspólnego z sytuacją ekonomiczną notowanych przedsiębiorstw, a raczej z koniunkturą giełdową czy też czystą spekulacją. Dlatego też wycena metodą porównawczą daje jedynie szacunkową wartość spółki i powinna zostać zestawiona z wynikami wycen dokonanymi z użyciem jeszcze innych metod wyceny np. metodą skorygowanych aktywów netto lub metodą likwidacyjną (metody majątkowe) lub metodą dochodową opartą na prognozowanych zdyskontowanych przepływach pieniężnych (metoda dochodowa DCF lub EVA).